Nga Redaksia:
Bota po ndjek me tension përshkallëzimin e konfliktit mes Izrael dhe Iran, por në Shtetet e Bashkuara të Amerikës po zhvillohet një betejë tjetër po aq e rëndësishme: lufta e narrativës politike. Presidenti amerikan Donald Trump përballet tani me një sfidë të madhe – të bindë publikun amerikan se përfshirja në këtë konflikt është një interes strategjik amerikan, dhe jo një luftë e bërë për interesat e Izraelit.
Kjo dilemë është bërë qendrore në debatin publik amerikan, ndërsa administrata në Uashington përpiqet të kontrollojë perceptimin e luftës.
Rubio përpiqet të sqarojë vendimin për sulmin
Sekretari amerikan i Shtetit Marco Rubio u përball me këtë debat gjatë një konference për shtyp, ku reagoi ndaj mënyrës se si media kishte interpretuar deklaratat e tij për sulmin e përbashkët SHBA–Izrael kundër Iranit.
Sipas Rubios, vendimi për sulmin nuk erdhi nga presioni i Izraelit, por nga bindja e administratës amerikane se diplomacia me Teheranin kishte arritur në fund të saj.
Ai shpjegoi se inteligjenca amerikane besonte se nëse Irani sulmohej – nga Izraeli apo nga ndonjë aktor tjetër – ai do të kundërpërgjigjej menjëherë kundër forcave amerikane në rajon. Duke qenë se Izraeli po përgatitej për një goditje, Uashingtoni vendosi të vepronte paraprakisht për të shmangur humbje amerikane.
Objektivi kryesor i operacionit, sipas tij, ishte shkatërrimi i kapaciteteve balistike të Iranit.
Por ky shpjegim nuk u përhap në mënyrë të njëjtë në media.
Narrativa që po dominon: Izraeli e tërhoqi Amerikën në luftë
Në shumë media ndërkombëtare, deklaratat e Rubios u interpretuan ndryshe: Izraeli e tërhoqi SHBA-në në luftë.
Kjo është një narrativë shumë e rrezikshme për Uashingtonin dhe për Benjamin Netanyahu, pasi përforcon një ide të vjetër në politikën amerikane – se SHBA shpesh përfshihet në konflikte që shërbejnë kryesisht për interesat e Izraelit.
Kjo ide qarkullon prej dekadash si në të majtën radikale ashtu edhe në të djathtën populiste amerikane. Dhe pikërisht kjo narrativë rrezikon të minojë mbështetjen publike për luftën.
Nëse konflikti perceptohet si luftë për Izraelin, mbështetja amerikane mund të bjerë shpejt. Nëse shihet si luftë për sigurinë e SHBA, atëherë llogaritë politike ndryshojnë.
Kritika nga e djathta dhe e majta amerikane
Në kampin konservator, gazetari Tucker Carlson ishte ndër kritikët më të fortë. Në podcastin e tij ai ngriti pyetjen:
“Si arriti një vend kaq i vogël të bindë superfuqinë më të madhe në histori të bëjë diçka që dëmton interesat e veta?”
Carlson shkoi edhe më tej duke deklaruar se vendimi për luftën nuk u mor nga Uashingtoni, por nga Netanyahu.
Edhe komentatorja Megyn Kelly kritikoi konfliktin, duke thënë se ushtarët amerikanë që humbën jetën “nuk vdiqën për Amerikën, por për një vend të huaj”.
Por kritikat nuk erdhën vetëm nga e djathta.
Senatori Bernie Sanders akuzoi Trumpin se po rrezikon jetët e amerikanëve për të përmbushur “ambicien e vjetër të Netanyahut për të tërhequr SHBA-në në luftë me Iranin”.
Edhe senatori Ruben Gallego reagoi në rrjetet sociale duke ironizuar:
“Pra tani Netanyahu vendos kur Amerika shkon në luftë? Çfarë ndodhi me sloganin ‘America First’?”
Opinion publik amerikan gjithnjë e më skeptik
Sondazhet tregojnë se opinioni publik amerikan është thellësisht i ndarë për këtë luftë.
Një sondazh i CNN tregoi se 59% e amerikanëve nuk e mbështesin sulmin ndaj Iranit.
Por ndarja politike është e qartë:
- 77% e republikanëve e mbështesin sulmin
- vetëm 18% e demokratëve janë pro
Një sondazh tjetër nga Gallup tregon se rreth 70% e republikanëve simpatizojnë Izraelin, ndërsa vetëm 17% e demokratëve ndajnë të njëjtin qëndrim.
Rreziku për Trumpin
Ndërsa lufta vazhdon, çdo zhvillim negativ – humbje amerikane, rritje e çmimeve të naftës apo tronditje ekonomike – mund të ushqejë më tej narrativën se SHBA u fut në këtë luftë për shkak të Izraelit.
Edhe Abbas Araghchi, ministri i Jashtëm i Iranit, e shfrytëzoi menjëherë këtë debat, duke deklaruar se SHBA ka hyrë në një luftë “në emër të Izraelit”.
Nga ana tjetër, Netanyahu ka ndryshuar disi retorikën e tij publike. Në një intervistë për Fox News, ai theksoi se Irani nuk është vetëm kërcënim për Izraelin, por edhe për Amerikën.
“Ky regjim është i përkushtuar për të shkatërruar Shtetet e Bashkuara të Amerikës,” deklaroi ai.
Lufta e vërtetë: beteja për opinionin amerikan
Për Trumpin, lufta nuk zhvillohet vetëm në Lindjen e Mesme. Ajo zhvillohet edhe në opinionin publik amerikan.
Nëse amerikanët fillojnë ta shohin konfliktin si një luftë që nuk i shërben interesave të tyre, mbështetja politike mund të shembet shpejt – veçanërisht me zgjedhjet e ardhshme në horizont.
Por nëse administrata arrin ta paraqesë luftën si një përballje të domosdoshme me një regjim që kërcënon drejtpërdrejt SHBA-në, atëherë Trump mund të ruajë mbështetjen politike për këtë konflikt.
Në fund, beteja më e rëndësishme për këtë luftë mund të mos zhvillohet në qiellin e Iranit, por në mendjen e votuesit amerikan.